Trustvraag! Ontbrekend kruisje leidt tot omkering: een kritische analyse. FTV 2023/1
Op 27 mei vorig jaar heeft de Hoge Raad geoordeeld dat het niet beantwoorden van de trustvraag in de aangifte leidt tot de conclusie dat de vereiste aangifte niet is gedaan.
In de eerste editie van dit jaar van Fiscaal Tijdschrift Vermogen analyseert Antoine Blomen het arrest van de Hoge Raad. Was artikel 8 AWR wel van toepassing? Hij schetst een alternatieve redenering die deze vraag ontkennend beantwoordt. Verder dient er volgens hem voor te worden gewaakt dat de aangifte niet verandert in een phishing expedition voor de inspecteur!
Met het arrest heeft de Hoge Raad ‘duidelijkheid’ verschaft over de vraag die reeds meerdere jaren boven de markt hing. Het niet aankruisen van betrokkenheid bij een trustvraag leidt in de regel tot omkering en verzwaring van de bewijslast. De onderbouwing van de Hoge Raad heeft naar de mening van Antoine echter enkel voor meer onduidelijkheid gezorgd. Een van de meest in het oog springende punt is dat wordt getornd aan de rechtsbescherming van de belastingplichtige ten behoeve van de (vergemakkelijking van de onderzoeksplicht van de) inspecteur. Dit is een ontwikkeling die nauwlettend gevolgd dient te worden. Verder heeft de Hoge Raad het onnodig ingewikkeld gemaakt. Reeds alle instrumenten waren voorhanden om in onderhavige zaak tot de conclusie te komen dat niet de vereiste aangifte is gedaan. Dit al op basis van de reeds bestaande jurisprudentie dat een inhoudelijk gebrek in de aangifte tot omkering en verzwaring kan leiden indien de uit de aangifte verschuldigde belasting, absoluut relatief en aanzienlijk te laag is.
Het arrest heeft in de literatuur dan ook tot veel discussie geleid en wij denken dat er nog meer voer is voor discussie in de toekomst. Dit kan worden voorkomen door duidelijke en volledige antwoordmogelijkheden op te nemen in de aangifte zodat in één oogopslag kan worden gezien of sprake is van een formeel gebrek op basis van art. 8 AWR, of dat sprake is van een (eventueel) inhoudelijk gebrek omdat een vraag onjuist is beantwoord.
Klik hier voor het hele artikel.